Baymirza Hayit (1917-2006), Türkistan ve Orta Asya tarihi üzerine uzmanlaşmış Özbek asıllı tarihçi ve sovyetologtur. 17 Aralık 1917'de bugünkü Özbekistan'ın Namangan vilayetine bağlı Yargorgan köyünde doğmuştur. Annesinin adı Rabiya'dır. Hayatının büyük bölümünü Batı'da, özellikle Almanya'da geçirmiş; 31 Ekim 2006'da Köln'de, 88 yaşında vefat etmiştir.
İkinci Dünya Savaşı sırasında Sovyet ordusunda yüzbaşı rütbesiyle görev yapmış, 1942'de Polonya'da Almanlara esir düşmüştür. Esaret döneminde Veli Kayyum Han önderliğindeki Türkistan Lejyonu ve Türkistan Millî Birlik Komitesi'ne katılmış, komitede askerî işler sorumlusu olarak yer almıştır. Savaşın ardından Amerikan kuvvetlerince gözaltına alınmış; ancak Nazi ideolojisi için değil Türkistan'ın istiklali için savaştığını açıklaması üzerine serbest bırakılmıştır.
1947'de Münster Üniversitesi'ne kaydolan Hayit, burada Sovyet politikaları, SSCB içindeki Türk halkları ve bunların siyasi, tarihî ve dinî meseleleri üzerine kapsamlı araştırmalar yürütmüştür. Akademik çalışmalarının merkezinde Sovyetlerin Türkistan'daki İslam karşıtı uygulamaları ile bölgedeki millî hareketler yer almıştır.
Türkistan tarihçiliğine onlarca kitap ve makale kazandıran Hayit'in başlıca eserleri arasında 'Turkestan im XX. Jahrhundert' (1956), 'Islam and Turkestan Under Russian Rule' (1987) ve Basmacı hareketini konu alan 'Basmatschi: Nationaler Kampf Turkestans' (1993) bulunur. Eserleri Almanca, Türkçe ve başka dillerde yayımlanmış, Türkistan'ın yakın tarihinin Batı dünyasında tanınmasında önemli rol oynamıştır.
Özel hayatında, 1950'de Ruth adlı Alman bir kadınla evlenmiş ve bu evlilikten Ertay ile Mirza adlı iki oğlu ve Dilber adlı bir kızı olmuştur; ayrıca Özbekistan'daki ilk evliliğinden Bekmirza adlı bir oğlu daha vardır.
Sovyet döneminde büyük ölçüde görmezden gelinen veya çarpıtılan Türkistan tarihinin bilimsel yöntemlerle yeniden yazılmasında öncü bir isim olan Baymirza Hayit, Türk dünyasının ortak tarih ve kimlik bilincinin güçlenmesine katkıda bulunmuş; 'Türkistan davasının' Batı'daki en etkili sesi olarak anılmıştır.